Περισσότερα «εργαλεία» κοινωνικής στήριξης προς τους δημότες αποκτούν οι δήμοι μέσα από τον νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης, που βρίσκεται ήδη σε δημόσια διαβούλευση και προβλέπει τη δυνατότητα χορήγησης επιδομάτων και οικονομικών ενισχύσεων σε συγκεκριμένες κατηγορίες πολιτών.
Στο άρθρο 526 του σχεδίου νόμου αποσαφηνίζεται πως οι δήμοι μπορούν, με αποφάσεις δημοτικών συμβουλίων, να παρέχουν είδη διαβίωσης, παροχές περίθαλψης αλλά και χρηματικά βοηθήματα σε οικονομικά αδύναμους κατοίκους, τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, για την κάλυψη έκτακτων και σοβαρών αναγκών.
Παράλληλα, προβλέπεται και η δυνατότητα χορήγησης εφάπαξ βοηθήματος γέννησης για μόνιμους κατοίκους και δημότες, με το ποσό να μπορεί να φτάσει έως και τις 3.000 ευρώ ανά παιδί, υπό προϋποθέσεις που θα καθορίζονται από κάθε δημοτικό συμβούλιο.
Ο νέος Κώδικας ξεκαθαρίζει ακόμη ότι τα συγκεκριμένα βοηθήματα θα είναι αφορολόγητα και ακατάσχετα, χωρίς συμψηφισμό με οφειλές προς το Δημόσιο, ασφαλιστικά ταμεία, δήμους ή τράπεζες, ενώ δεν θα προσμετρώνται στα εισοδηματικά κριτήρια άλλων κοινωνικών παροχών.
Η πρόβλεψη για επίδομα γέννησης έρχεται ουσιαστικά να θεσμοθετήσει μια δυνατότητα που είχε ήδη προαναγγείλει το υπουργείο Εσωτερικών, στο πλαίσιο των συζητήσεων για την αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος και την ενίσχυση των νέων οικογενειών.
Ήδη αρκετοί δήμοι, κυρίως στην περιφέρεια, εφαρμόζουν αντίστοιχες πολιτικές αξιοποιώντας το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο, αν και όπως επισημαίνεται, πολλές φορές συναντούσαν εμπόδια κατά τον έλεγχο νομιμότητας από τις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις ή το Ελεγκτικό Συνέδριο.
Ανάμεσα στους δήμους που έχουν προχωρήσει σε τέτοιες παροχές είναι ο Δήμος Ηρακλείου Αττικής και ο Δήμος Δοξάτου, οι οποίοι ήδη χορηγούν επίδομα γέννησης ύψους 1.000 ευρώ.