Έντονο προβληματισμό και αντιδράσεις στην αυτοδιοικητική κοινότητα έχει προκαλέσει η εφαρμογή διατάξεων του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης που αφορούν το καθεστώς των αντιδημάρχων και αντιπεριφερειαρχών, με το ζήτημα να φτάνει πλέον μέχρι το Μέγαρο Μαξίμου.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρίσκεται το ασυμβίβαστο που προβλέπεται για αιρετούς οι οποίοι παράλληλα υπηρετούν ως δημόσιοι υπάλληλοι, γιατροί του ΕΣΥ, στελέχη των Σωμάτων Ασφαλείας ή των Ενόπλων Δυνάμεων και κατέχουν θέσεις ευθύνης στην αυτοδιοίκηση.
Το δίλημμα για τους αιρετούς
Οι νέες διατάξεις προβλέπουν ουσιαστικά αναστολή άσκησης των προηγούμενων επαγγελματικών καθηκόντων για όσους αναλαμβάνουν θέσεις δημάρχων, αντιδημάρχων, περιφερειαρχών και αντιπεριφερειαρχών.
Αυτό σημαίνει ότι οι αιρετοί καλούνται να επιλέξουν ανάμεσα:
- στη διατήρηση της επαγγελματικής τους ιδιότητας,
- ή στην παραμονή τους στο αυτοδιοικητικό αξίωμα.
Το δίλημμα αποκτά και οικονομική διάσταση, καθώς συνδέεται με την επιλογή μεταξύ του μισθού από την κύρια εργασία και της προβλεπόμενης αντιμισθίας του αιρετού αξιώματος.
Το πρόβλημα με τους άμισθους αντιδημάρχους
Ιδιαίτερη αναστάτωση έχει προκαλέσει το γεγονός ότι οι συγκεκριμένες προβλέψεις φαίνεται να αφορούν και τους άμισθους αντιδημάρχους και αντιπεριφερειάρχες.
Στην πράξη, αρκετοί αιρετοί που ασκούν καθήκοντα χωρίς να λαμβάνουν αντιμισθία βρίσκονται αντιμέτωποι με το ενδεχόμενο να πρέπει να εγκαταλείψουν το αυτοδιοικητικό τους αξίωμα προκειμένου να διατηρήσουν την επαγγελματική τους δραστηριότητα και το βασικό τους εισόδημα.
Η εγκύκλιος που πυροδότησε τις αντιδράσεις
Το ζήτημα ήρθε στο προσκήνιο μετά την έκδοση εφαρμοστικής εγκυκλίου του Υπουργείου Εσωτερικών την 1η Ιουλίου, η οποία όριζε συγκεκριμένες προθεσμίες για την υποβολή δηλώσεων επιλογής από τους ενδιαφερόμενους αιρετούς.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις της εγκυκλίου, οι υπόχρεοι έπρεπε να δηλώσουν έως τις 7 Ιουλίου ποια ιδιότητα επιθυμούν να διατηρήσουν, είτε αυτή της δημόσιας υπηρεσίας είτε εκείνη του αυτοδιοικητικού αξιώματος.
Οι αντιδράσεις της ΚΕΔΕ
Το θέμα κυριάρχησε στη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας στη Ζάκυνθο, όπου αρκετοί αυτοδιοικητικοί εξέφρασαν την αντίθεσή τους στις νέες ρυθμίσεις.
Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου, έθεσε ακόμη και ζήτημα συνταγματικότητας σχετικά με την αλλαγή των όρων άσκησης των καθηκόντων αιρετών κατά τη διάρκεια της τρέχουσας αυτοδιοικητικής περιόδου.
Αντίστοιχα, ο Α’ Αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ, Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, έκανε λόγο για σοβαρές δυσλειτουργίες που προκάλεσε η εφαρμογή των διατάξεων και μετέφερε την ανησυχία που εξέφρασαν πολλοί αιρετοί από όλη τη χώρα.
Παραιτήσεις και αβεβαιότητα στους δήμους
Οι συνέπειες του νέου πλαισίου έχουν ήδη αρχίσει να γίνονται ορατές στην πράξη.
Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταφέρθηκαν κατά τη συζήτηση στην ΚΕΔΕ:
- σε τουλάχιστον δύο δήμους της Αττικής έχουν ήδη καταγραφεί παραιτήσεις αντιδημάρχων,
- αρκετές ακόμη περιπτώσεις παραμένουν ανοιχτές,
- δήμοι και περιφέρειες αναμένουν διευκρινίσεις ή νομοθετικές παρεμβάσεις.
Αναμονή για νομοθετική λύση
Μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί επίσημη λύση στο ζήτημα, ωστόσο δημοσιεύματα κάνουν λόγο για πιθανή νομοθετική παρέμβαση προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι δυσκολίες που έχουν προκύψει από την εφαρμογή του νέου πλαισίου. Παράλληλα, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, το θέμα έχει τεθεί υπόψη του Μεγάρου Μαξίμου λόγω της έκτασης που έχουν λάβει οι αντιδράσεις στην αυτοδιοίκηση.
Πέρα από το θέμα των αντιδημάρχων, ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης έχει προκαλέσει και άλλες συζητήσεις σχετικά με επιμέρους διατάξεις του, γεγονός που διατηρεί ανοιχτό τον διάλογο για πιθανές διορθωτικές παρεμβάσεις το επόμενο διάστημα.