Νέο γύρο επιβράβευσης για τους δημοσίους υπαλλήλους φέρνει η διεύρυνση του συστήματος κινήτρων, με τον προϋπολογισμό για το μπόνους επίτευξης στόχων να διπλασιάζεται από τα 20 στα 40 εκατ. ευρώ.
Περίπου 40.000 εργαζόμενοι στο Δημόσιο εκτιμάται ότι θα λάβουν το φθινόπωρο οικονομική επιβράβευση, η οποία μπορεί να αντιστοιχεί περίπου στο 15% των ετήσιων αποδοχών τους. Η αύξηση των διαθέσιμων πόρων αναμένεται να οδηγήσει σε σημαντική διεύρυνση του αριθμού των δικαιούχων σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.
Η βασική αλλαγή στο σύστημα είναι ότι η οικονομική επιβράβευση δεν θα συνδέεται απλώς με την ολοκλήρωση μιας δράσης. Το ζητούμενο είναι να αποδεικνύεται ότι η δράση είχε συγκεκριμένο και μετρήσιμο αποτέλεσμα.
Υπουργεία, δημόσιοι φορείς και υπηρεσίες καλούνται να θέτουν συγκεκριμένους στόχους, να παρακολουθούν την πορεία τους και να αξιολογούνται με βάση το αποτέλεσμα που επιτυγχάνουν. Με απλά λόγια, η λογική μετακινείται από το «τι κάναμε» στο «τι άλλαξε». Για παράδειγμα, δεν αρκεί μια υπηρεσία να ολοκληρώσει ένα πρόγραμμα ψηφιοποίησης. Θα πρέπει να προκύπτει ότι μέσα από αυτό μειώθηκε ο χρόνος εξυπηρέτησης των πολιτών ή έγινε πιο εύκολη μια διοικητική διαδικασία.
Η εφαρμογή του συστήματος έχει παρουσιάσει σταδιακή αύξηση τα τελευταία χρόνια. Το 2022 διατέθηκαν 20,99 εκατ. ευρώ και επιβραβεύθηκαν 13.588 δημόσιοι υπάλληλοι.
Το 2023 οι διαθέσιμοι πόροι αυξήθηκαν στα 29,11 εκατ. ευρώ, ενώ οι δικαιούχοι έφτασαν τους 19.517.
Το 2024 διατέθηκαν 31,49 εκατ. ευρώ και επιβραβεύθηκαν 22.535 εργαζόμενοι στις κατηγορίες κινήτρων που προβλέπει το σχετικό θεσμικό πλαίσιο. Με τη νέα αύξηση του κονδυλίου, ο συνολικός αριθμός των εργαζομένων που θα μπορούν να επιβραβευθούν αναμένεται να προσεγγίσει τους 40.000.
Τα KPIs θα κρίνουν την επίδοση
Κεντρικό ρόλο στο νέο μοντέλο έχουν οι Κρίσιμοι Δείκτες Απόδοσης, γνωστοί ως KPIs. Μέσα από αυτούς θα αξιολογείται εάν ένας φορέας πέτυχε τους στόχους που είχε θέσει. Μεταξύ άλλων, θα εξετάζεται:
- αν μειώθηκε ο χρόνος εξυπηρέτησης των πολιτών,
- αν τα έργα ολοκληρώθηκαν στον προβλεπόμενο χρόνο,
- αν επιταχύνθηκαν οι διοικητικές διαδικασίες,
- αν επιτεύχθηκαν οι βασικοί στόχοι κάθε φορέα.
Το σύστημα στοχοθεσίας, αξιολόγησης και ανταμοιβής θεσπίστηκε με τον νόμο 4940/2022, ενώ το πλαίσιο των κινήτρων και της οικονομικής επιβράβευσης ενισχύθηκε με τον νόμο 5149/2024.
Η εφαρμογή του συστήματος έχει διευρυνθεί και αφορά πλέον υπουργεία, εποπτευόμενους φορείς και ανεξάρτητες Αρχές, ενώ σταδιακά επεκτείνεται και σε άλλους φορείς του Δημοσίου, μεταξύ των οποίων η Τοπική Αυτοδιοίκηση και τα νοσοκομεία.
Στο σύστημα μπαίνει και η τεχνητή νοημοσύνη
Παράλληλα, το υπουργείο Εσωτερικών προχωρά στην αξιοποίηση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των στόχων. Τα εργαλεία αυτά αναμένεται να βοηθούν στον εντοπισμό καθυστερήσεων και αποκλίσεων, στην παρακολούθηση της πορείας των KPIs και στη λήψη αποφάσεων με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα.
Η χρηματοδότηση της συγκεκριμένης προσπάθειας γίνεται σε συνεργασία με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και μέσω του προγράμματος «Ελλάδα 2.0».
Η αύξηση του κονδυλίου στα 40 εκατ. ευρώ και η προοπτική να φτάσουν περίπου τους 40.000 οι δικαιούχοι σηματοδοτούν τη μεγαλύτερη μέχρι σήμερα εφαρμογή του συστήματος. Ωστόσο, το πραγματικό αποτέλεσμα δεν θα κριθεί μόνο από το ποσό που θα διανεμηθεί ή από τον αριθμό των υπαλλήλων που θα λάβουν μπόνους, αλλά από το εάν η οικονομική επιβράβευση θα οδηγήσει σε ένα Δημόσιο που λειτουργεί πιο γρήγορα και αποτελεσματικά. Δηλαδή, εάν ο πολίτης θα βλέπει μικρότερους χρόνους αναμονής, ταχύτερες απαντήσεις, λιγότερες καθυστερήσεις και καλύτερη εξυπηρέτηση.