Πυρετώδεις είναι οι προετοιμασίες του Δήμου Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου για το μεγάλο, ιστορικό, εθνικό και θρησκευτικό πανηγύρι του Άη‑Συμιού, μια γιορτή άμεσα συνδεδεμένη με την Έξοδο και βαθιά ριζωμένη στη μνήμη και την ταυτότητα της πόλης. Το τετραήμερο της Πεντηκοστής και του Αγίου Πνεύματος αποτελεί κάθε χρόνο σημείο αναφοράς για το Μεσολόγγι, καθώς αναβιώνει ένα έθιμο που δεν συναντάται πουθενά αλλού στην Ελλάδα με τέτοια ένταση, ιστορικό βάθος και συμβολισμό.
Στο πλαίσιο των φετινών εκδηλώσεων, η Ιερά Μονή Αγίου Συμεώνος διοργανώνει ειδική τελετή για τα 200 χρόνια από την Ηρωική Έξοδο, σήμερα Κυριακή 24 Μαΐου 2026, στις 6:00 μ.μ., στον αύλειο χώρο της Μονής. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει:
- Πομπή με άγημα του Συλλόγου Πανηγυριστών «Ο Άη Συμιός» και τη συμμετοχή της Φιλαρμονικής του Δήμου Ι.Π. Μεσολογγίου
- Τρισάγιο στον Σταυρό, στη μνήμη των πεσόντων
- Ομιλία του ερευνητή Ιωάννη Μακρή με θέμα: «Η διαχρονική προσφορά της Ιεράς Μονής Αγίου Συμεώνος Μεσολογγίου στον αγώνα για την Ελευθερία»
Η εκδήλωση αυτή εντάσσεται οργανικά στο πνεύμα του πανηγυριού, καθώς ο Άη‑Συμιός αποτελεί τόπο-σύμβολο για τους Μεσολογγίτες: εκεί «ήπιαν το πρώτο νερό της λευτεριάς» όσοι επέζησαν από τη μεγάλη σφαγή.
Το πανηγύρι
Το πανηγύρι του Άη‑Συμιού έχει έναν μοναδικό, πολυεπίπεδο χαρακτήρα — ιστορικό, θρησκευτικό, κοινωνικό και συμβολικό. Η παράδοση ξεκινά από την Τουρκοκρατία, όταν οι Μεσολογγίτες ανέβαιναν στο μοναστήρι την Κυριακή της Πεντηκοστής, εκκλησιάζονταν τη Δευτέρα του Αγίου Πνεύματος και ακολουθούσαν γλέντια και χοροί. Μετά την Επανάσταση, το έθιμο αναβίωσε με ακόμη μεγαλύτερη λαμπρότητα, καθώς ο χώρος είχε συνδεθεί άρρηκτα με την ηρωική ιστορία της πόλης.
Κεντρικό στοιχείο του εορτασμού είναι οι αρματωμένοι, ντυμένοι με την παλιά λαϊκή ενδυμασία και φορώντας χρυσοποίκιλτα άρματα. Με τη συνοδεία της χαρακτηριστικής ζυγιάς (δύο ζουρνάδες και ένα νταούλι), σχηματίζουν παρέες με αυστηρό εθιμικό τυπικό. Από το πρωί της Πεντηκοστής γυρίζουν τους δρόμους της πόλης και το απόγευμα, μαζί με έφιππους συνεορταστές, ξεκινούν από τον Άγιο Σπυρίδωνα για το μοναστήρι, κάνοντας στάση στον Κήπο των Ηρώων για τρισάγιο.
Στον χώρο του μοναστηριού, κάτω από τα πλατάνια, κάθε παρέα έχει τον δικό της καθιερωμένο χώρο. Εκεί κρεμούν τα άρματα, προσκυνούν στην εκκλησία και ξεκινά το ολονύχτιο γλέντι με άη‑συμιώτικα τραγούδια και τοπικούς χορούς. Η επόμενη ημέρα συνεχίζεται με χορούς και τραγούδια, μέχρι τη θεαματική επιστροφή στο Μεσολόγγι, όπου πλήθος κόσμου υποδέχεται τους αρματωμένους στην είσοδο της πόλης.
Ιδιαίτερο και βαθιά συμβολικό στοιχείο αποτελεί ο «χορός του πεθαμένου», μια τελετουργική αναπαράσταση θανάτου και ανάστασης αρματωμένου, που αποτυπώνει την αδιάκοπη σχέση της πόλης με την αυτοθυσία, την απώλεια και την αναγέννηση.
Το πανηγύρι ολοκληρώνεται τα μεσάνυχτα της Τρίτης προς Τετάρτη, με την ευχή: «Καλό Αη‑Συμιό να ’χουμε». Και από την επόμενη κιόλας ημέρα, ξεκινούν οι προετοιμασίες για την επόμενη χρονιά — γιατί στο Μεσολόγγι, ο Άη‑Συμιός δεν είναι απλώς ένα πανηγύρι, αλλά ζωντανή συνέχεια της ιστορίας του τόπου.